Είναι μια ζεστή καλοκαιρινή μέρα και ένας οδηγός αυτοκινήτου, που θα μπορούσε να είναι ο καθένας μας, πλησιάζει το αυτοκίνητό του που είναι παρκαρισμένο στο δρόμο. Αισθάνεται τη θερμότητα που ακτινοβολεί η επιφάνειά του, αλλά δεν δίνει σημασία. Τα αυτοκίνητα (ειδικά τα σκουρόχρωμα) απορροφούν το εισερχόμενο ηλιακό φως και στη συνέχεια το ακτινοβολούν ως θερμότητα. Με δεκάδες χιλιάδες σταθμευμένα αυτοκίνητα στην πόλη, όλη αυτή η θερμότητα αθροίζεται.
Ο οδηγός βάζει μπροστά το αυτοκίνητο και ανάβει γρήγορα το κλιματιστικό. Τα συστήματα κλιματισμού αποβάλλουν θερμότητα, συμβάλλοντας στην τοπική αύξηση της θερμοκρασίας.
Το αυτοκίνητο φεύγει. Κάθε βενζινοκίνητο ή πετρελαιοκίνητο αυτοκίνητο είναι ουσιαστικά ένας αναποτελεσματικός θερμικός κινητήρας. Μόνο ένα κλάσμα της ενέργειας του καυσίμου χρησιμοποιείται για την κίνηση του οχήματος. Το μεγαλύτερο μέρος της ενέργειας χάνεται ως θερμότητα μέσω των καυσαερίων, των συστημάτων ψύξης, των φρένων και των ελαστικών. (Τα ηλεκτρικά οχήματα είναι πιο αποδοτικά, αλλά εξακολουθούν να παράγουν απορριπτόμενη θερμότητα από κινητήρες, μπαταρίες, φρένα και ελαστικά.)
Το αυτοκίνητο κινείται σε δρόμους και διασταυρώσεις που έχουν κατασκευαστεί για αυτοκίνητα, που με την πάροδο των ετών διευρύνονται και αντικαθιστούν όλο και περισσότερα δέντρα και βλάστηση. Οι διαπερατές και υγρές επιφάνειες, όπως το γρασίδι ή το χώμα, απορροφούν λίγη ενέργεια, ενώ τα δομικά υλικά όπως η άσφαλτος ή το σκυρόδεμα απορροφούν έως και 95% της ηλιακής ενέργειας, η οποία στη συνέχεια ακτινοβολείται πίσω στην περιβάλλουσα ατμόσφαιρα.
Το αυτοκίνητο κολλάει στην κίνηση. Η συμφόρηση αυξάνει την κατανάλωση καυσίμου, το φρενάρισμα, το ρελαντί και την επιτάχυνση. Σε δρόμους με έντονη κίνηση και περιορισμένο αερισμό, η κυκλοφορία των αυτοκινήτων έχει αποδειχθεί ότι αποτελεί σημαντική πηγή ανθρωπογενούς θερμότητας.
Τελικά, το αυτοκίνητο φτάνει στο ασφαλτοστρωμένο πάρκινγκ, όπου θα καθίσει, απορροφώντας το ηλιακό φως και ακτινοβολώντας θερμότητα, μέχρι να επιστρέψει ο οδηγός.
Η αλήθεια είναι ότι κάθε αυτοκίνητο είναι μια μικρή κινητή θερμάστρα, για την οποία έχουμε δημιουργήσει ένα περιβάλλον γεμάτο με ασφαλτοστρωμένους δρόμους, διασταυρώσεις, και χώρους στάθμευσης που όλα ακτινοβολούν θερμότητα, συμβάλλοντας στο να γίνει η αστική μας ζωή όλο και πιο επικίνδυνα ζεστή.
Και ας μην ξεχνάμε ότι αυτή η κατάσταση επιδεινώνει τις αστικές ανισότητες: όσοι έχουν την οικονομική δυνατότητα να αγοράζουν αυτοκίνητα με κλιματισμό και σπίτια σε προάστια γεμάτα δέντρα αποκομίζουν όλα τα οφέλη, ενώ όσοι αναγκάζονται να περιμένουν έξω για το λεωφορείο και να ζουν σε σπίτια που ψήνονται πάνω σε πολυσύχναστους δρόμο χωρίς ίχνος πρασίνου υφίστανται όλες τις ζημιές.
Τίποτα από αυτά δεν είναι φυσικό, ούτε είναι για πάντα. Το πρώτο βήμα είναι να ανοίξουμε τα μάτια μας στον παραλογισμό της κυριαρχίας των αυτοκινήτων, και στη συνέχεια να ενώσουμε τις δυνάμεις μας με άλλους, όπως η κοινότητα Πόλεις για Ποδήλατο, για να απαιτήσουμε αλλαγή.
📥 Θέλετε να λαμβάνετε άρθρα σας αυτό κάθε μήνα απευθείας στο email σας;
Γίνετε μέλη της κοινότητας Πόλεις για Ποδήλατο, για να λαμβάνετε το μηνιαίο newsletter και να έχετε πρόσβαση στην κοινότητα WhatsApp, για κουβέντα, δράσεις και ομαδικές βόλτες!